Naučnici otkrili neobičan način da deca zavole povrće još pre rođenja

Mnogi roditelji svakodnevno vode istu bitku, kako da dete pojede makar nekoliko zalogaja povrća. Brokoli, kelj ili šargarepa često završavaju odgurnuti na ivicu tanjira, uz grimasu negodovanja. Međutim, novo istraživanje sugeriše da bi ključ za razvijanje zdravijih navika mogao da počne mnogo ranije nego što mislimo – još dok je beba u stomaku.

Naučnici su otkrili da deca čije su majke tokom trudnoće konzumirale određeno povrće kasnije pokazuju manje negativne reakcije na miris tih namirnica, čak i sa tri godine života. Otkriće otvara zanimljivo pitanje: da li ukusne navike zapravo počinju da se formiraju pre rođenja?

Bebe pamte ukuse još iz materice

Istraživanje su sproveli naučnici sa Univerziteta Durham i Aston Univerziteta u Velikoj Britaniji. Njihovi rezultati pokazuju da iskustva sa ukusima tokom trudnoće mogu ostaviti dugotrajan trag i uticati na to kako će dete kasnije reagovati na određenu hranu.

– Ono što smo primetili jeste da su deca i nekoliko godina kasnije pokazivala veću naklonost prema povrću kojem su bila izložena dok su bila u materici – objasnila je dr Nadja Reissland, psiholog sa Univerziteta Durham.

Prema njenim rečima, izlaganje određenim ukusima u kasnoj trudnoći može dovesti do stvaranja dugotrajnog pamćenja ukusa i mirisa, što potencijalno oblikuje prehrambene navike deteta godinama nakon rođenja.

Kako je sprovedeno istraživanje

U istraživanju su učestvovala deca čije su majke tokom trudnoće unosile kapsule sa prahom šargarepe ili kelja. Naučnici su zatim u 32. i 36. nedelji trudnoće ultrazvukom pratili reakcije fetusa nakon što bi majke konzumirale kapsule. Već ranije, u studiji objavljenoj 2022. godine, zabeleženo je da nerođene bebe reaguju na ukuse i mirise iz plodove vode, koja prenosi arome hrane koju majka jede.

Poznato je da su tokom trećeg trimestra, odnosno od oko 28. nedelje trudnoće, čula ukusa i mirisa kod fetusa dovoljno razvijena da mogu da registruju različite ukuse iz amnionske tečnosti.

Deca sa tri godine manje negodovala zbog poznatih mirisa

Kada su deca napunila tri godine, istraživači su im ponudili mirise šargarepe i kelja preko pamučnih štapića, a zatim pratili njihove reakcije. Izrazi lica beleženi su kao pozitivni („srećno lice“) ili negativni („lice negodovanja“).

Rezultati su pokazali da su mališani imali manje negativnih reakcija na ono povrće kojem su bili izloženi još u materici. Kelj je generalno izazivao više negativnih reakcija, verovatno zbog karakterističnog gorkog ukusa i mirisa, ali su deca koja su mu bila izložena tokom trudnoće ipak reagovala znatno blaže.

Potrebna su dodatna istraživanja

Iako su rezultati intrigantni, istraživači naglašavaju da studija ima određena ograničenja. U njoj je učestvovao mali broj dece, a nije praćeno šta su mališani jeli između rođenja i treće godine života, pa nije moguće potpuno isključiti uticaj kasnijeg izlaganja hrani. Takođe, deca nisu zaista probala povrće, već su reagovala samo na mirise. Ipak, stručnjaci smatraju da su nalazi dovoljno značajni da zaslužuju dodatna i obimnija istraživanja.

Zašto su zdrave prehrambene navike važne od najranijeg uzrasta

Naučnici podsećaju da na prehrambene navike utiče mnogo faktora: genetika, okruženje, kultura, iskustva iz detinjstva i način ishrane porodice. Važno je naglasiti da na preferencije prema hrani utiče složena kombinacija genetskih, kulturoloških i životnih faktora – navode autori studije.

Na primer, genetske razlike mogu uticati na to koliko smo osetljivi na gorčinu ili određene mirise, pa samim tim i na to kako doživljavamo pojedine namirnice. Ipak, stručnjaci smatraju da bi rana izloženost ukusima mogla biti jedan od načina da se deci olakša prihvatanje povrća koje često odbijaju.

Ishrana u trudnoći utiče i na zdravlje deteta

Brojna ranija istraživanja pokazala su da ishrana tokom trudnoće ima veliki značaj za zdravlje deteta. Povezuje se sa razvojem srca, mozga, nervnog sistema, ali i sa kasnijim rizikom od gojaznosti i metaboličkih poremećaja. Zdrava i izbalansirana ishrana povezana je i sa manjim rizikom od brojnih bolesti, uključujući kardiovaskularna oboljenja, pojedine vrste karcinoma, pa čak i neurodegenerativne bolesti poput Alchajmerove bolesti.

– Ovi nalazi dodatno podržavaju ideju da prenatalna izloženost ukusima može pomoći boljem prihvatanju povrća koje deca često ne vole – zaključila je dr Jacqueline Blissett, psiholog sa Aston Univerziteta.

(eKlinika.rs)