Protein kalprotektin je značajan i u dijagnostici i u lečenju IBD Foto: Shutterstock
Kalprotektin je jedan od ključnih markera za otkrivanje i praćenje toka inflamatornih bolesti creva (Kronova bolest i ulcerozni kolitis). Reč je o hroničnim stanjima koja prouzrokuje upala gastrointestinalnog sistema, uz brojne neprijatne simptome.
Dijareja, više čestih prolivastih stolica dnevno, temperatura, problemi sa varenjem, gubitak kilograma, umor, malaksalost, depresivne misli… Sve su to neprijatni simptomi inflamatornih/zapaljenskih bolesti creva (IBD). Nažalost, pacijenti sa ovakvim simptomima vrlo često dugo lutaju od stručnjaka do stručnjaka tragajući za rešenjem i dijagnozom.
Ovaj proces je dugotrajan i izazovan u za pacijente i za lekare jer se znaci ovih bolesti prepliću, kombinuju i maskiraju sa simptomima brojnih drugih sličnih gastrointestinalnih tegoba.
Kalprotektin je protein koji se oslobađa aktivnošću neutrofila. Njihova uloga je da odreaguju na upalni proces. U slučaju zapaljenskog procesa u crevima kalprotektin raste, pa se stoga ova analiza smatra izuzetno značajnom u dijagnostici IBD. Stanje crevne sluznice koja zbog hroničnih upala strada važno je pratiti permanentno, a nivo kalprotektina kao relevantnog biomarkera daje tu mogućnost.
Da bi se laboratorijski proverio nivo kalprotektina potreban je uzorak stolice. Moguće je uzeti ga i u kućnim uslovima. Jedna od prednosti je i to što ovu analizu možemo da uradimo i kada se pojave, odnosno dok traju simptomi.
Analiza je relativno jeftina, lako dostupna, a ima visok procenat pouzdanosti kao biomarker. Uz to, neinvazivna je metoda. To je pacijentima vrlo značajno, kao i medicinskom osoblju.
Kako povišen nivo ovog proteina ukazuje na zapaljenski proces u crevima što može da znači i prisustvo neke od zapaljenskih bolesti (ulcerozni kolitis ili Kronova bolest), jasno je koliki je značaj ove analize. Na nivou celog sveta procenat novoobolelih je u porastu, a neki problemi u dijagnostici su još uvek često nepremostivi.
Kako su tok bolesti i prognoza direktno uvezani sa što ranijim otkrivanjem i uključivanjem adekvatne terapije, izuzetno je važno to što nivo kalprotektina raste i u početku i toku upale. Tako se dijagnoza može postaviti u ranim fazama bolesti.
I kod pacijenata koji imaju potvrđenu dijagnozu nivo kalprotektina se prati. U odnosu na vrednosti procenjuje se reakcija na terapiju, kao i tok bolesti. Sve to je značajno odabranom lekaru u donošenju što adekvatnijih odluka i izboru što efikasnijeg modela lečenja Kronove bolesti ili ulceroznog kolitisa.