Koliko često imate stolicu nije nevažno: evo šta to govori o vašem zdravlju

Da li hrana kroz vaš organizam prolazi brzo ili se „zadržava“ duže nego što biste želeli? Iako o tome retko razmišljamo, brzina prolaska kroz creva može imati mnogo veći uticaj na zdravlje nego što se ranije mislilo.

Istraživanje pokazuje da vreme koje stolica provodi u crevima utiče na sastav crevne mikrobiote – a samim tim i na brojne procese u organizmu.

Šta zapravo znači „brzina prolaska kroz creva“

Brzina kojom se sadržaj kreće kroz digestivni sistem naziva se tranzitno vreme creva. Kod nekih ljudi hrana prolazi relativno brzo, dok kod drugih proces traje znatno duže – što često dovodi do zatvora. Iako se to može činiti kao bezazlena razlika, naučnici su otkrili da ona menja okruženje u crevima i utiče na bakterije koje tamo žive.

Mikroorganizmi koji oblikuju naše zdravlje

Crevna mikrobiota, odnosno zajednica mikroorganizama u crevima, ima ključnu ulogu u zdravlju – od varenja i imuniteta do metabolizma i funkcije mozga. Istraživači su analizirali podatke iz više studija koje su obuhvatile hiljade ljudi – kako zdravih, tako i onih sa problemima poput sindroma iritabilnog creva, zatvora ili bolesti jetre. Cilj je bio da se utvrdi da li postoji veza između brzine prolaska kroz creva i sastava mikrobiote.

Sporo ili brzo – nije svejedno

Rezultati su pokazali jasne razlike. Osobe kod kojih sadržaj kroz creva prolazi brže imale su drugačiji sastav bakterija u odnosu na one kod kojih se zadržava duže u organizmu. Kod sporijeg prolaska, bakterije imaju više vremena da „obrađuju“ sadržaj u crevima, što utiče na proizvodnju različitih supstanci koje mogu imati pozitivan ili negativan efekat na organizam. Zanimljivo je da su i prebrz i prespor tranzit povezani sa manjom raznovrsnošću bakterija, što se ne smatra idealnim za zdravlje.

Veza sa bolestima

Spor prolazak kroz creva i zatvor povezani su sa većim rizikom od metaboličkih i upalnih bolesti, ali i sa neurološkim poremećajima, poput Parkinsonove bolesti. Ova povezanost ne znači da je uzrok jednostavan, ali ukazuje na to koliko je zdravlje creva povezano sa celim organizmom.

Zašto ista ishrana ne daje isti rezultat

Jedan od zanimljivih zaključaka istraživanja jeste da dve osobe mogu jesti potpuno istu hranu, a imati različite efekte. Razlog može biti upravo brzina prolaska kroz creva. Drugim rečima, način na koji naš organizam obrađuje hranu može biti jednako važan kao i sama hrana koju unosimo.

Kako se meri tranzitno vreme

Praćenje tranzita kroz creva nije uvek jednostavno. U istraživanjima se koriste različite metode – od posebnih kapsula sa senzorima, do poznate Bristolske skale stolice, koja procenjuje izgled i konzistenciju stolice. Postoje i jednostavniji testovi, poput praćenja koliko je vremena potrebno da određena hrana prođe kroz organizam.

Novi pristup zdravlju creva

Naučnici smatraju da bi brzina prolaska stolice kroz creva moglo postati važan parametar u proceni zdravlja creva, ali i u planiranju terapije. Uključivanje ovog faktora može pomoći u boljem razumevanju kako organizam reaguje na probiotike, suplemente ili određene dijete.

Naše telo ima svoj ritam – i kada je reč o varenju, taj ritam može igrati važnu ulogu u zdravlju. Zato možda nije dovoljno da obratimo pažnju samo na to šta jedemo, već i na to kako naš organizam tu hranu obrađuje. Jer ponekad odgovor na pitanje zdravlja ne leži samo u tanjiru, već i u putu koji hrana prolazi kroz naše telo.

(eKlinika.rs)